Artikel

Wat verandert er bij EcoVadis in 2026? Uw vragen beantwoord

In het kort

Expertinzicht — François Dequenne: hier zijn de belangrijkste vragen van de deelnemers aan de recentste ESG Interim Management-webinar, per onderwerp gebundeld. De methodologie van 2026 brengt drie kernupdates: (1) meer materialiteitsflexibiliteit om niet-materiële milieuonderwerpen uit te schakelen (momenteel in pilot in bepaalde sectoren), (2) een ernstbeoordeling van 360° Watch die stakeholderconsensus meeneemt, en (3) formele erkenning van de VSME-standaard met gedifferentieerde scoring Basic / Comprehensive. Ondertussen blijven de drempels stijgen: Zilver ging van 68 naar 72 punten tussen juli 2025 en januari 2026 alleen al.

Hoe veranderen scope en structuur van de beoordeling?

Maakt rapporteren op groepsniveau het scoren moeilijker dan op entiteitsniveau? Doorgaans wel. De hoofdreden is de indicator Dekking, die alleen bij groepsbeoordelingen activeert en meet hoe breed duurzaamheidsacties (certificeringen, opleidingen, processen) in de organisatie zijn uitgerold. Houden maar 20% van de dochters een ISO-certificering aan, dan scoort Dekking lager dan bij 80%. Documentatie consolideren over entiteiten heen is bovendien een praktische uitdaging. Bij kleinere entiteiten activeert Dekking mogelijk niet: de entiteitsbeoordeling wordt dan haalbaarder. Stem de keuze af op uw operationele realiteit: centraal beheerde duurzaamheid → groepsbeoordeling; onafhankelijk werkende entiteiten → entiteitsniveau kan strategischer zijn.

Omvat een groepsbeoordeling alle sites — ook de commerciële kantoren? De scope omvat doorgaans alle entiteiten uit de geconsolideerde jaarrekening, productiesites én commerciële kantoren. Voor Dekkingsvragen kunt u zich op de operationele sites richten; kleine commerciële kantoren met minimale impact kunnen mogelijk worden uitgesloten, mits transparant gedocumenteerd en gemotiveerd. EcoVadis beoordeelt de kernactiviteiten — voor veiligheidscertificeringen ligt de focus op operationele locaties.

Moet een buitenlandse site uit de geconsolideerde jaarrekening in de scope? Kunnen we alleen de hoofdsite houden? U kunt kiezen voor een entiteitsbeoordeling van één site; een groepsbeoordeling omvat automatisch alle juridische entiteiten van de groep, door EcoVadis bepaald op basis van publieke informatie. Uitsluitingen kunnen alleen in bepaalde gevallen (recent verworven of verkochte entiteit) en in overleg met EcoVadis. Weeg de klantvereisten en de beschikbaarheid van geconsolideerde data af; starten op entiteitsniveau en later uitbreiden kan ook.

Hoeveel punten verliest u door groepsdata op entiteitsniveau te rapporteren? Dat varieert: zijn de groepsdata uitgesplitst met de KPI's van de rapporterende entiteit duidelijk aangeduid, dan blijft het verlies beperkt; bestaan alleen geconsolideerde groeps-KPI's, dan daalt de rapporteringsscore — van enkele punten tot 10-15 of meer. Lever groepsdata samen met entiteitsspecifieke uitsplitsingen en benoem duidelijk wat wat is. De methodologie van 2026 legt meer nadruk op datagranulariteit.

Hoe weet ik zeker dat alle dochters in onze groepsbeoordeling zitten? Definieer de organisatiescope in de bedrijfsinformatiesectie van de vragenlijst, lijst alle geconsolideerde entiteiten op en voeg een organigram toe met locaties, personeelsbestand en activiteiten. De eerste pagina van de scorecard vermeldt de beoordelingsscope; 360° Watch kan nieuws over dochters signaleren, wat bevestigt dat ze gevolgd worden.

Kan alleen de best presterende sites selecteren greenwashing zijn? Potentieel wel, als het de globale prestaties verkeerd voorstelt. De scope wordt gedeclareerd en is zichtbaar op de scorecard, maar de medaille zelf toont die beperking niet — precies daarom bevatten groepsbeoordelingen Dekkingsvragen, waarvan de percentages de score omhoog of omlaag duwen. Beste praktijk: een scope die representatief is voor de activiteiten en materiële impact, met uitsluitingen transparant gecommuniceerd aan de klanten. Vanaf 2026 benadrukt EcoVadis scopetransparantie en materialiteitsafstemming; de reputatie- en regelgevingsrisico's van selectieve rapportering wegen zwaarder dan kortetermijnwinst in de score.

Kunnen we de scope verruimen naar de overkoepelende groep als een klant een rating van een subgroep vroeg? Ja, mits coördinatie: de EcoVadis-support voor de scopewijziging, en eerst uw klant — sommige klanten willen specifiek de entiteit waarmee ze zakendoen. Bij akkoord heeft een groepsscorecard het voordeel dat ze met meerdere klanten deelbaar is.

Wat zijn de nieuwe rapporterings- en KPI-eisen?

"De publieke bekendmaking van KPI's is voortaan een scoringsvariabele. De organisaties met de hoogste rapporteringsscores zijn die waarvan de materiële indicatoren in hun duurzaamheidsrapport staan — toegankelijk, jaar na jaar, verifieerbaar door iedereen die hun EcoVadis-indiening bekijkt."

De drie opeenvolgende jaren KPI's: in één document, of tellen vorige indieningen mee? In de documenten van de lopende beoordeling: EcoVadis neemt eerdere indieningen niet automatisch mee. Uw beoordeling van 2026 moet trenddata over minstens drie jaar (bijvoorbeeld 2023-2025) samen tonen — één geconsolideerd document is de expliciete vereiste.

Wij dienen een KPI-spreadsheet over alle locaties in. Is het maximum 50/100 zolang de KPI's niet publiek zijn? Ja: vanaf 2026 verkiest EcoVadis publieke bekendmaking boven private documentatie. De spreadsheet behoudt waarde, maar de hoogste rapporteringsscores vereisen publiek beschikbare KPI's (duurzaamheidsrapport, website). Denk ook aan de andere vereisten voor 75 of 100/100: een dubbele materialiteitsanalyse, geverifieerde data en naleving van een rapporteringsstandaard.

Beste praktijk bij een wissel van rapporteringskader, met andere KPI-definities? Continuïteit en transparantie: rapporteer tijdens de overgang de KPI's volgens beide definities waar haalbaar, leg de methodologische wijzigingen uit, voeg reconciliatietabellen toe. Eén jaar overlappende data helpt. Overgangen naar erkende kaders (GRI, ESRS, ISSB) worden positief onthaald wanneer ze transparant gedocumenteerd zijn.

Als ons materialiteitsgebaseerde rapport de 67% dekking van de EcoVadis-criteria niet haalt, hoe wordt dat gescoord? Vanaf 2026 is er meer flexibiliteit om niet-materiële milieuonderwerpen uit te sluiten, maar voor actieve onderwerpen blijft dekking verwacht. Er niet over rapporteren verlaagt allicht de Dekking. Een degelijke materialiteitsdocumentatie en duidelijk uitgelegde scopekeuzes helpen — analisten kunnen die context meenemen, en transparantie over de aanpak wordt gewaardeerd.

Hoe stemt u af op de rapporteringsstandaarden?

Erkent EcoVadis CSRD-rapportering zoals GRI? Ja: de ESRS (de CSRD-standaarden) zijn erkend als formeel kader. Vanaf 2026 telt formele naleving meer dan "ernaar verwijzen" — rapporteren in overeenstemming met de ESRS levert alle punten op, net als GRI "in accordance with".

Volstaat "with reference to GRI" niet meer? Klopt — een belangrijke wijziging in 2026. Vroeger leverde "prepared with reference to GRI" punten op zonder volledige naleving; nu vraagt EcoVadis "in accordance with" GRI (of substantieel aangetoond gebruik van de indicatoren en principes), en hetzelfde voor CSRD/ESRS. Gedeeltelijke toepassing krijgt nog wat krediet; de hoogste scores vragen formele naleving. Dat weerspiegelt de verscherpte aandacht voor greenwashing.

Ons herbeoordelingsvenster spoort niet met de CSRD-deadlines van golf 1. Wat nu? EcoVadis biedt flexibiliteit: vraag via de support een verlenging van de scorecardgeldigheid of stel de herbeoordeling uit, met duidelijke motivering. Velen plannen hun indiening na de publicatie van het CSRD-rapport; alternatieven: indienen met de beschikbare informatie en later actualiseren, of specifiek voor EcoVadis CSRD-conforme documentatie voorbereiden. Contacteer de support vroeg.

Is GRI beter dan IFRS of ESRS? Ze dienen andere doelen: GRI is impactgericht en multi-stakeholder; IFRS is investeerdersgericht (financiële materialiteit); de ESRS combineren beide via dubbele materialiteit en zijn verplicht onder de CSRD. Alle drie zijn erkend — wat vanaf 2026 telt, is formele naleving. Let op: "in accordance with GRI" scoort maximaal; "in reference to GRI" niet meer.

Kan een Amerikaans bedrijf met VSME rapporteren? Ja. VSME is door EFRAG voor Europese kmo's ontwikkeld, maar de principes gelden overal, en EcoVadis erkent het als legitieme gestructureerde rapportering — volledig en minder zwaar dan een integraal GRI of ESRS. Ga wel na of VSME ook aan de verwachtingen van uw stakeholders voldoet tegenover Amerikaanse kaders (SASB/IFRS).

Aanvaardt EcoVadis VSME voor mid-caps (bijvoorbeeld 750 VTE)? Er is geen strikt verbod, maar met 750 VTE nadert u het verplichte CSRD-toepassingsgebied en kunnen analisten een vereenvoudigde standaard in vraag stellen; op die schaal sluit GRI "in accordance with" wellicht beter aan bij de verwachtingen.

Wordt de UK SRS aanvaard? Naar verwachting wel, zodra formeel ingevoerd — hij spoort met ISSB, dat al erkend is. Er kan vertraging zitten op de expliciete vermelding in de methodologie; verwijs intussen naar UK SRS met vermelding van de ISSB-afstemming.

Telt een UNGC Communication on Progress als extern duurzaamheidsrapport? Een COP levert punten op onder Aansluitingen, en kan wat rapporteringskrediet opleveren als hij relevante KPI's met meerjarige trends bevat — maar hij weegt niet zo zwaar als een formeel rapporteringskader. Is de COP uw voornaamste rapportering, maak ze dan volledig en datarijk, en overweeg aanvulling.

Vraagt EcoVadis naar EUDR-naleving? Ja — in de secties Milieu en Duurzame Inkoop, vooral voor bedrijven die met de gedekte grondstoffen werken (runderen, cacao, koffie, palmolie, rubber, soja, hout en afgeleiden): ontbossingsbeleid, due-diligenceprocessen, traceerbaarheidssystemen, risicobeheer. Naarmate de handhaving start, weegt de paraatheid zwaarder.

Hoe werkt de materialiteitspersonalisatie?

Zijn er vereisten opdat een materialiteitsanalyse aanvaard wordt? Ja: een erkende methodologie (GRI-materialiteitsproces of CSRD dubbele materialiteit) met stakeholderbetrokkenheid, een systematisch beoordelingsproces, formele documentatie, goedkeuring door de governance en volledige onderwerpdekking — met evaluatie van impact- én financiële materialiteit en verdedigbare conclusies. Dien het volledige rapport in met de vragenlijst en verwijs ernaar bij elke vraag tot onderwerp-aanpassing.

Als een onderwerp uitgeschakeld is maar onze DMA het materieel noemt, wordt het dan heringeschakeld? Ja — de flexibiliteit van 2026 werkt in beide richtingen. Lever de documentatie van uw analyse (methodologie en conclusies); de analisten beoordelen de motivering en passen de actieve onderwerpen aan. Bepaalde kernonderwerpen die fundamenteel zijn voor EcoVadis blijven niet-uitschakelbaar.

Wij plannen de hernieuwing in september; moeten we in augustus indienen, vóór de methodologie-update? Dat hangt af van uw paraatheid en risicotolerantie. Een indiening in augustus wordt gescoord onder de huidige methodologie met 12 maanden geldigheid; vanaf september gelden de bijgewerkte criteria. Weeg de staat van uw documentatie, de aangekondigde wijzigingen en het zakelijke belang van uw score af: goed voorbereid en met strengere updates in zicht kan augustus voordelig zijn; vraagt de kwaliteit meer tijd, dan kan de verbetering zwaarder wegen dan de methodologiewijziging.

Wat verandert er aan certificeringen en audits?

We hebben ISO op sommige risicosites maar niet op alle. Kunnen door derden geverifieerde interne audits bewijzen dat het systeem overal wordt beheerd? Ja — en EcoVadis scoort de twee elementen apart bij groepsbeoordelingen: één keer onder Certificeringen (ISO op minstens één entiteit) en één keer onder Dekking (percentage gedekte sites — hoe hoger, hoe meer punten). Maak de audits geloofwaardig: gekwalificeerde externe auditors, ISO-auditmethodologieën, formele auditrapporten, en een gedocumenteerd auditprogramma met agenda, scope en dekking van de niet-gecertificeerde sites. Externe audits scoren aanzienlijk beter dan geen verificatie, al halen ze niet het niveau van een volledige certificering.

Tot slot

"Elke methodologie-update van EcoVadis beweegt in dezelfde richting: strengere bewijsnormen, meer transparantie, en een nauwere overeenstemming tussen de score en wat de organisatie werkelijk doet. Eerst het programma bouwen en dan pas de documentatie — dat is wat die richting beloont."

De evoluerende methodologie weerspiegelt de bredere trends: transparantie, strenge verificatie, regelgevende afstemming (CSRD). Benader EcoVadis niet als een nalevingsoefening maar als een strategisch instrument voor continue verbetering. Duurzaamheidsmaturiteit is een traject: vertrek waar u staat, focus op de materiële onderwerpen, bouw stapsgewijs — de ondernemingen die in 2026 slagen zijn niet die met de meeste middelen, maar die met de duidelijkste strategie en het meest authentieke engagement.